Иммунитетті қалай көтеруге болады?

Алдымен иммунитет дегеніміз не және оның төмендеуінің себептері туралы ұғымнан бастайық. Біздің иммундық жүйеміз бірнеше мүшелерден тұрады. Олар: бадамша бездері мен аденоидтар – айыр без-тимус, лимфа түйіндері, көкбауыр, аппендикс, ішектегі Пейе пластинкалары, сүйек миынан тұрады. Олардың барлығы біздің басты қорғағыш-жасушаларымыз – лимфоциттерді (ақ қан денешігі) шығарады немесе жинайды. Ағза инфекциялардың шабуылына ұшырағаннан кейін, яғни оған ауру тудыратын бактериялар, микробтар, вирустар енген кезде, лимфоциттер антиденелерді шығара бастайды. Міне осы белоктар біздің иммунитеттің қаруы болып табылады – олар бізді қорғайды және жаумен күреседі. Егер иммундық жүйе сау болса, лимфоциттер күшті және олар көп болса, онда ағза осы ұрыстан жеңімпаз болып шығады. Лимфоциттерде “иммундық жады” бар. Бұл дегеніміз, егер олар бұрын байқаған микроб қайтадан ағзаға түссе, лимфоциттер оны көптеген антиденелермен қарсы алады да жылдам және жеңіл жеңеді. Екпелер осы қағидаға негізделген. Егер лимфоциттер қандағы біздің денсаулығымызды қорғаса, онда ішкі ағзалардың жасушаларында олардың “әріптестері” – макрофагтар қызмет етеді, олардың міндетіне тінге түскен бактерияларға дереу шабуыл жасау кіреді.

Жиі-жиі суық тиіп және жұқпалы аурулармен ауыратын болсақ ол – біздің әлсіз иммунитеттің қорытындысы. Адам жиі –жиі суық тиіп аура беретін болса, оның иммунитеті соғұрлым көбірек зардап шегеді және ағзаның иммундық жауабы неғұрлым нашар болса, адам көбінесе инфекцияны алады. Иммунитеттің қорғаныс күштері күйзелістердің, үйлесімсіз тамақтанудың, нашар экология мен зиянды әдеттердің әсерінен әлсіреуі мүмкін.

Иммунитетті арттыру үшін ағзадағы витаминдердің деңгейін көтеру қажет. Азық-түлік рационына табиғи витаминдері бар өнімдерді қосу қажет, өйткені олар жақсы сіңеді, әсерді жылдам сезінуге мүмкіндік береді. Синтетикалық препараттар да пайда әкеледі, бірақ оларды ағзаның игеру ұзағырақ болады.

Табиғи азық – түлік өнімдеріне томат шырыны сияқты өнімдер жатады, оның құрамында каротин бар, ол А витаминін синтездеуге қатысады, және Е витамині – тимус жасушаларының (айыр безі) үздік қорғаушысы. Провитамин А сәбізде, шпинатта, итмұрын жидектерінде болады, Е витаминіне өсімдік майлары да бай. Цитрус пен алма (оларда С витамині және темір бар) көп жеңіз. Сондай-ақ иммунитетті қолдауға көмектесетіндер: мырыш (тазартылмаған дәнде, сыра ашытқысында көп) және селен (оларға астық наны, сиыр еті, бұзау, күрке тауық, сарымсақ көп болады). Иммунитет үшін халықтық құралдардың бірі – зімбір тамыры.

Үгітілген зімбір балмен, лимон шырынымен, сары өрікпен араластырады және күніне бірнеше қасық жейді. Егер дәмдеуіштерге жүгінсеңіз, корицаны, куркуманы, лавр жапырағын және бұрышқа көңіл бөлуге болады. Олар сіздің тағамыңызға дәм қосып қана қоймай, сонымен қатар иммунитетті сақтау үшін сапалы профилактика бола алады. Қысқа мерзімде адамды аяққа қоюға қабілетті сарымсақ пен пияз туралы ұмытуға болмайды. Олардың фитонцидтері мен эфир майлары вирустар мен микробтардың мұрын жұтқыншағына түсуін тежейді, және ағзаны залалсыздандырады. Балда А, В, С, Е, К және фолий қышқылының бірқатар витаминдері бар. Бірақ оның басты артықшылығы — ағзадағы ферменттердің белсенділігіне әсер ететін флавоноид-заттардың құрамы. Бал жасанды емес, табиғи болуы керек екенін есте сақтау маңызды. Ағза өнімсіз, бірақ оның жұмыс істеуі үшін қажет Омега-3 май қышқылдары жаңғақ немесе олардың қоспаларында болады. Ал өсімдік ақуыздары-еттегі ақуыздарға ұқсас. Тек дене бос емес, керісінше, ескі шлактарды шығарады. Жаңғақты күнде жейтін болсаңыз пайдалы минералдар — калий, магний, кальций және фосфор — сау иммунитеттің тірегі бола алады. Бұл ретте олар ішектердегі түйіншектерден тазалайды, жүрек ауруларына қарсы тұрады, инсульт пен атеросклероз қауіпін төмендетеді, дәмі де өте жағымды. Иммунитетті арттыру үшін сүт өнімдерінен ряженка, айран ішкен жақсы. Оларда пробиотиктердің болуы ас қорыту процесін жақсартады және ағзадан зиянды заттарды шығаруға ықпал етеді. Эндокринді жүйенің жағдайын жақсарту, қан тамырлары қабырғаларының серпімділігін, холестериннің төмендеуі және ағзаны көптеген витаминдер мен микроэлементтердің байыту – бұл қара жемісті шетеннің еңбегі. Оны жидектер түрінде де, жапырақтар түрінде де, тұнбалар түрінде де қолдануға болады. Мейіз жөтел, мұрынның бітелуі және бронхитті емдеуге оң әсер етеді. Жүзім тромбтардың пайда болу қаупін төмендетеді, жүрек-қантамыр жүйесінің жақсы жұмысына ықпал етеді, гемоглобин деңгейін арттырады, қан тазалайды және бауырдың жұмысын жақсартады. Қарақат, таңқурай және басқа да жидектер витаминдер мен антиоксиданттарға бай және иммунитет үшін “турбо-үдеткіштер” болып табылады.

Иммуномодуляторлар тобына жататын дәрілік өсімдіктерді қабылдау. Мұндай өсімдіктерге жолжелкен, эхинацея жатады. Дәрігермен кеңескеннен кейін дәрілік шөптерді пайдалануды бастауға болады: женьшень, бақбақ, мия, шайқурай және басқалары. Шөптер жадыны, қан айналымын жақсартады, жұмыс қабілетін арттырады, сергітеді және тыныштандырады. Көптеген шөптердің құрамында токсиндер бар және оларды тұтынудың кері әсері де болуы мүмкін, сол себепті дәрігермен кеңескеніңіз жөн. Тыныс алу жолдарында жергілікті иммунитетті сақтау үшін ауада шашылған эфир майларын пайдаланыңыз. Эфир майлары шырышты қабаттың жағдайын жақсартады, оны ылғалдайды, иммундық жауапты арттырады. Күн сайын 30-40 минуттан кем емес жаяу жүріңіз, жүрек-қантамыр және иммундық жүйе белсендірілуі үшін ағзаға көп уақыт қажет. Зиянды әдеттерден құтылу керек. Иммунитетті сақтау үшін моншаға баруға болады. Барлық ағзадағы қан айналу да –  емдік әсерге ие. Бұл инфекцияның созылмалы факторларынан құтылуға алып келеді, улы өнімдерді шығарады, иммуноглобулиндер синтезін тездетеді. Иммунитетті арттырудың тағы бір жолы-шынығу. Шынығу кезең-кезеңмен болуы керек, әйтпесе бұл кері салдарларға әкелуі мүмкін. Төмен температурадан бастап шынығуға болмайды. Температураны ауа ванналары мен су процедураларының (контрасты душ) көмегімен біртіндеп төмендету керек. Спортпен айналысу иммундық жүйені нығайтады. Біз пандемия кезінде сіздермен осы ақпаратпен бөліскіміз келді. Деніңіз сау болсын, өзіңізді және жақындарыңызды сақтаңыздар!